Alleen mensen met een bepaald gen krijgen coeliakie. 50-60 Procent van de bevolking heeft dat gen, maar slechts 1-1,5 procent van de bevolking ontwikkelt coeliakie. Er moet dus nog een oorzaak zijn voor coeliakie. Daarvoor kijken wetenschappers naar factoren zoals voeding, infecties en het immuunsysteem. Ze willen begrijpen waarom sommige mensen coeliakie krijgen en andere niet.
Onderzoek
Bij onderzoek naar het ontstaan van coeliakie wordt ook gekeken naar omgevingsfactoren zoals virussen en bacteriën. Neem bijvoorbeeld het microbioom, de bacteriën in de darm die belangrijk zijn voor een gezonde spijsvertering. Onderzoekers ontdekten verschillen in het microbioom tussen mensen met en zonder coeliakie, zelfs voordat coeliakie ontstaat. Is dit verschil in het microbioom de reden waarom maar een deel van de mensen ook echt coeliakie krijgt? Met die vraag houden internationale wetenschappers zich bezig.
De manier waarop coeliakie wordt vastgesteld, is inmiddels veranderd. Vroeger was altijd een darmonderzoek nodig. Via een endoscopie werd dan een klein stukje darmweefsel afgenomen. Tegenwoordig kan de diagnose in veel gevallen gesteld worden via bloedonderzoek. Daarbij wordt gekeken naar bepaalde antistoffen in het bloed die er alleen zijn als iemand met coeliakie nog gluten eet.
Diagnose en follow-up
Om coeliakie vast te stellen moet iemand wel gluten blijven eten. Sommige mensen stoppen met gluten eten bij een vermoeden van coeliakie: ze willen dat gezondheidsklachten zo snel mogelijk verminderen. In dat geval moet iemand helaas weer gluten gaan eten om coeliakie vast te stellen. Wetenschappers wereldwijd onderzoeken of coeliakie vastgesteld kan worden zonder gluten te hoeven eten. Hoewel dat onderzoek nog wel eventjes duurt, zou dat voor veel mensen een uitkomst zijn.
Er is geen twijfel mogelijk: de enige echte behandeling voor coeliakie is het glutenvrije dieet. Waar wel naar wordt gekeken is de medische controle van mensen met coeliakie. Moet iedereen bijvoorbeeld elk jaar naar een MDL-arts: een arts voor maag, darm en lever? Of kan de huisarts een deel van die zorg overnemen? En als je dan bij de dokter komt, wat moet er dan gecontroleerd worden?
Deze en andere vragen staan centraal in het Nederlandse onderzoeksproject ‘Grip op coeliakie’. MDL-arts Gerd Bouma – werkzaam bij het Amsterdam UMC en expert op het gebied van coeliakie – probeert samen met PhD-student Madeleine Mosterd antwoord op deze vragen te krijgen.
Help je mee?
Coeliakie is een ernstige auto-immuunziekte die grote impact heeft op het dagelijks leven. Maar er is nog veel onbekendheid en onbegrip. ‘Grip op coeliakie’ is een onderzoeksproject waarmee de NCV, in samenwerking met het MDL Fonds en artsen en onderzoekers, daar verandering in probeert te brengen.
Lees meer over het onderzoek op:
Grip op coeliakie
Goed doel
Misschien ken je iemand met coeliakie, en vind je het leuk om je voor deze ziekte in te zetten. Of kun je dit onderzoeksproject op je werk aandragen als een goed doel. Het MDL-fonds houdt tijdens de jaarlijkse collecte in de week van 14 t/m 20 juni een collecte voor iedereen met een maag-, darm- of leverziekte. Met jouw eigen online-collectebus kun je ook meehelpen aan meer wetenschappelijk onderzoek naar coeliakie, én aan betere voorlichting.
Start een collectebus
